Saragossa miasto w północno-wschodniej Hiszpanii, przy ujściu rzeki Huerva i Gallego do Ebro. Stolica regionu Aragonia i prowincji Saragossa. Ośrodek przemysłowy, handlowy, naukowy, kulturalny i turystyczny. Obecna nazwa miasta pochodzi od łacińskiego Caesaraugusta, po zdobyciu miasta w VIII w. Maurowie przekształcili ją na Medina Albaida Sarakosta, a Hiszpanie po odbiciu miasta zmodyfikowali na Zaragoza (w języku kastylijskim i aragońskim).

Historia
Osada założona przez Iberów o.k. 25 r.p.n.e. (Salduba), później kolonia rzymska (Caesaraugusta) nazwana na cześć Cezara Oktawiana Augusta jego imieniem. Od V w. zajmowana kolejno przez Wandalów, Swewów i Wizygotów. Od 714 w rękach Maurów, w 778 oblegana przez Karola Wielkiego. Od 1039 roku Saragossa była stolicą państwa muzułmańskiego, którym władała dynastia Beni-Kasim. Miasto było wówczas przystanią naukowców i poetów. Chrześcijański bohater Cyd (El Cid) walczył od 1085 przez pięć lat, jako najemny dowódca wojsk mauretańskich, odnosząc wiele zwycięstw w wojnach przeciwko chrześcijanom. W 1118 została zdobyta przez Alfonsa I Walecznego i ustanowiona stolicą Aragonii aż do zjednoczenia z Kastylią przez małżeństwo Ferdynanda Aragońskiego z Izabelą Kastylijską w 1479r. Od 1318 była siedzibą arcybiskupstwa. XIV-XVI w. była ważnym ośrodkiem handlowym i zaczęła się szybko rozwijać. W latach 1808 i 1809 dwukrotnie oblegana i po niezwykle zaciętej obronie pod dowództwem generała J. Palafoxa została zdobyta przez wojska napoleońskie. U boku Francuzów walczyły oddziały polskiej Legii Nadwiślańskiej pod dowództwem J.Chłopickiego. W czasie hiszpańskiej wojny domowej 1936-39 została opanowana przez wojska generała Franco. W sierpniu i wrześniu 1937 operacja zaczepna wojsk republikańskich, w której wyróżniła się polska XIII Brygada im. Jarosława Dąbrowskiego. Głównych celów, tj. zdobycia Saragossy i odciążenia Frontu Północnego nie osiągnięto.

Zabytki
Nuestra Señora del Pilar - bazylika o czterech wieżach i jedenastu kopułach, zbudowana na przełomie XVII/XVIII w. We wnętrzu wspaniały ołtarz z ozdobną galeryjką. W kaplicy otoczona wielką czcią figura Najśw. Marii Panny na Kolumnie (El Pilar). Ukazała się podobno św. Jakubowi w 40 r. Na suficie fresku Goyi. Katedra jest celem wielu pielgrzymek, szczególnie połączonych z Fiesta de la Raza, uroczystościami przypominającymi odkrycie Ameryki (12 października)
La Catedral del Salvador (La Seo) - stara katedra, jej budowę rozpoczęto w XII w. a zakończono w XVII w. Wskutek długiego okresu budowy dostrzega się wiele stylów: od gotyku i mauretańskiego do baroku. We wnętrzu piękna krata w prezbiterium oraz gotyckie stalle. Wśród rzeźb głównego ołtarza widnieją postacie Krzyżaków
La Lonja - giełda, renesansowa budowla z XVI w. Wewnątrz wspaniałe reliefy i ornamenty kamienne. W architekturze budynku widać wpływy florenckie
El Palacio de La Aljafería - alkazar z XI wieku, znacznie przebudowany w następnych stuleciach. Zachowały się mauretański dziedziniec, meczet, pałac królów katolickich. Siedziba Las Cortes de Aragón - Kortezów Aragonii (lokalny parlament). Najokazalszy obiekt mauretański poza Andaluzją
Puente de Piedra - siedmiołukowy most nad rzeką Ebro (z XV wieku)
ruiny rzymskie - z rzymskiego okresu dziejów miasta zachowały się resztki murów, teatru, łaźni, forum oraz portu rzecznego.